|
ศิลปะแบบพนมดา
(พุทธศตวรรษที่ 1050 - 1150)
|
ประติมากรรมแบบพนมดา ได้เริ่มต้นราวปลายยุคสมัยของอาณาจักรฟูนัน ซึ่งพบประติมากรรมแบบลอยตัวพอสมควร
ศิลปะแบบพนมดานี้แสดงถึงการรับอิทธิพลมาจากศิลปะแบบอินเดีย มีทั้งแบบสลักรูปมนุษย์สลักนูน
และต่อมาได้มีการสลักรูปมนุษย์ลอยตัว แต่บริเวณลำตัวได้มีการสร้างวงโค้งเพื่อใช้รองรับแขนที่มีจำนวนมากกว่า
2 แขน และรองรับส่วนของลำตัวด้วย
|
|
|
เทวรูปศิลปะพนมดา
สังเกตุได้จากการแต่งกาย หมวกแบบทรงกระบอกทรงเตี้ย นุ่งผ้าโจงกระเบนสั้น
ริ้วผ้าบนชายชั้นนอกแยกเป็นริ้วออกจากเข็มขัด มีวงโค้งรองรับพระกรทั้ง
8 ข้าง
รูปสลักโดยใช้ศิลาชิสต์
ตั้งแสดงที่พิพิธภัณฑ์กรุงพนมเปญ ประเทศกัมพูชา
|
|
ศิลปะแบบพนมดาสามารถแบ่งได้ 2 แบบตามลักษณะการแต่งกาย
1. สันนิษฐานว่าสร้างขึ้นในยุคของพระเจ้ารุทรวรมัน กษัตริย์องค์สุดท้ายของอาณาจักรฟูนัน
การแต่งกายคล้ายศิลปะแบบอินเดีย แบบคันธารราฐ และแบบเริ่มต้นของศิลปะแบบเขมร
2. การแต่งกายนุ่งผ้าโสร่งยาว หรือเรียกว่าโธตี ผ้านุ่งในลักษณะนี้มีชายผ้าห้อยลงมาทางด้านหน้า
ประติมากรรมในช่วงแรกยังคงไม่มีการตกแต่งด้วยเครื่องประดับเหมือนกับเขมรในช่วงหลัง
ลักษณะของหมวกที่สวมมีแบบเดียวคือเป็นหมวกทรงกระบอกเตี้ยขอบด้านหลังเป็นเส้นตรง
หลังจากนั้นจึงค่อย ๆ เปลี่ยนเป็นแบบวงโค้ง หรือเกล้าผม ในช่วงปลาย
|
Ref: เรื่องจากหนังสือศิลปะขอม, พิมพ์ครั้งที่ 1 พ.ศ.
2539, หม่อมเจ้า สุภัทรดิศ ดิศกุล
ภาพ: "Angkor" Splendors of the Khmer Civilization.
|
|
|
