ศิลปะแบบพะโค (Preah Ko)
ราวพุทธศตวรรษที่ 1420 - 1440


เป็นช่วงเวลาสั้น ๆ สำหรับศิลปะแบบพระโค จากการพิจารณาศิลปะแบบพระโค พบว่าผู้สร้างศิลปะแบบนี้มีความมั่นใจในการสร้างประติมากรรมมากขึ้น กว่าแบบกุเลน ช่างผู้สร้างประติมากรรมสามารถสร้างประติมากรรมรูปลอยตัวโดยมิต้องสร้างวงแหวนเพื่อคอยรองรับแขน จำนวน 4 ข้าง อีกต่อไป ประติมากรรมในช่วงเวลานี้มีลักษณะค่อนข้างอ้วน ลักษณะโดยทั่วไปคล้ายศิลปะแบบกุเลน ปรากฏหนวดเคราบนใบหน้าบุรุษ ซึ่งเรียกได้ว่าพบเคราบนใบหน้าบุรุษเป็นครั้งแรกที่ศิลปะแบบนี้ ส่วนประติมากรรมสตรียังคงความงดงามเช่นเดิม แต่ใบหน้าค่อนข้างใหญ่
ส่วนการแต่งกาย เทวรูปชายนุ่งโจงกระเบน มีขอบผ้าด้านล่างตัดเป็นแนวตรง สลักปลายชายพกที่ขาด้านซ้ายชัดเจนกว่าแต่ก่อน และมีชายผ้ารูปสมอห้อยลงมาด้านหน้า
กระบังหน้ามีความยุ่งยอกซับซ้อนมากยิ่งขึ้น คือมีลายบัวขาบคั่นอยู่ระหว่างลายใบไม้บนยอดกระบัง ส่วนการเกล้าผมของเทวรูปบางองค์เป็นมวยรูปทรงกระบอกแคบ มีผมเป็นวงโค้งเล็ก ๆ ซ้อนกันเป็นชั้น ๆ


ปราสาทพระโค


สิงห์ที่บริเวณหน้าปราสาทพระโค ซึ่งแตกต่างไปจากแบบสมโบว์ ไพรกุก


เทวรูปสตรี บริเวณกำแพงปราสาทพระโค แสดงถึงลักษณะการแต่งกายในยุคพระโค


Ref: เรื่องจากหนังสือศิลปะขอม, พิมพ์ครั้งที่ 1 พ.ศ. 2539, หม่อมเจ้า สุภัทรดิศ ดิศกุล

ภาพ: "Angkor" Splendors of the Khmer Civilization.

Back to Khmer_Knowledge Page